Početna strana 
Resursi Rječnik termina i skraćenica
Resursi Rječnik termina i skraćenica
Rječnik termina i skraćenica |
| Pretraživanje | |
| E | |
| Strna: 1 | |
| Termin | Definicija |
| EBRD | Eurpoean Bank for Reconstruction and Development -Evropska banaka za obnovu i razvoj |
| ECNC | (European Centre for Nature Conservation). Evropski centar za zaštitu prirode. |
| ECOWET | (Ecological - Economical Analisys of Wetlands). Ekologija i ekonomija u vlažnim staništima |
| EEA | (European Environment Agency). Evropska agencija za zaštitu životne sredine. Cilj ove agencije je zaštita i analiza podataka u oblasti životne sredine na nivou EU u cilju obezbeđenja objektivnih, pouzdanih i komparativnih podataka koje će omogućiti Zajednici i zemljama članicama da preduzme odgovarajuće mere za zaštitu životne sredine, izvrše procenu ostvarenih rezultata i obezbede adekvatno informisanje javnosti u vezi sa stanjem životne sredine |
| EECONET | (European Ecological Network). Evropska ekološka mreža |
| EIA | Environmental Impact Assessment - procena uticaja na životnu sredinu |
| EIA Convention | Convention on Environmental Impact Assessment in a Transboundary Conext (Espoo , 1991), - Konvencija o procjeni uticaja na životnu sredinu u prekograničnom kontekstu |
| Ekologija | (grč. ojkos - okolina, kuća, logos - nauka) je nauka koja proučava odnose organitzama, odnosno pojedinih vrsta, i njihovih zajednica (v. "Životna zajednica") prema uslovima spoljašnje sredine |
| Ekološka niša | po pojednostavljenoj ali lako razumljivoj definiciji, označava mesto i ulogu vrste (cenobionta) u ekosistemu. Može se definisati kao skup sredinskih uslova koje koristi ili može koristiti vrsta u skladu sa svojim ekološkim mogućnostima, odnosno reakcionom normom |
| Ekološki faktori | Različite vrste uticaja koje deluju na pojedine organizme ili životne zajednice (v. "Životna zajednica"). Mogu se podeliti na abiotičke (različiti fizičko - hemijski uslovi životne sredine- klimatski, edafski i orografski faktori) i biotičke (međusobni uticaji organizama), u okviru kojih se, zbog svog značaja i intenziteta, posebno izdvaja antropogeni (čovekov uticaj) |
| Ekološki karakter staništa, ekosistema | specifične prirodne vrednosti koje taj ekosistem /stanište izdvajaju od drugih ekosistema/staništa |
| Ekološko obrazovanje | U užem smislu je stručno osposobljavanje, usavršavanje i obuka profesionalaca u oblasti ekologije i srodnih nauka i naučnih disciplina. U širem smislu ekološko obrazovanje je sinonim obrazovanja za životnu sredinu |
| Ekosistem | Integrisan, složen i dinamičan sistem koji sačinjavaju biotop (v. "Životno stanište") i biocenoza (v. "Životna zajednica"), između kojih se uspostavljaju odnosi akcije (uticaj biotopa na biocenozu), reakcije (uticaj biocenoze na biotop) i koakcije (uzajamni uticaji među članovima biocenoze). Označava se i kao "biogeocenoza". U ekosistemima se odvijaju procesi kruženja materije (v. "Kruženje materije") u biološkim ciklusima (npr. ugljenika, azota, vode itd.) i proticanje energije, što čini osnovu održanja života i čitave biosfere (v. "Biosfera"). Postoji veliki broj različitih vodenih ekosistema (reka, potok, bara, jezero itd.), koji se, prema svojoj srodnosti, grupišu u veće celine koje se označavaju kao biomi (v. "Biom") |
| Ekotip | Nasledno fiksirani ekološki tipovi organizama u okviru populacija jedne vrste, koji su nastali kao posledica kompleksnog delovanja ekoloških faktora na određenom staništu. Npr., u okviru jedne iste biljne vrste možemo razlikovati visokoplaninski ekotip (patuljaste biljke) od nizijskog (krupne biljke). Patuljasti oblici date vrste će zadržati svoje karakteristike (patuljastu formu) i u promenjenim uslovima gajenja u niziji |
| Ekotoksikologija | ekološka toksikologija. Interdisciplinarna naučna oblast u okviru koje se proučavaju toksični efekti hemijskih supstanci na organizme, populacije, biocenoze |
| Eksploatacija | (iskorišćavanje) prirodnih resursa - za razliku od korišćenja (v. "Korišćenje prirodnih resursa"), sve češće se upotrebljava u smislu trajno neodrživog (neuravnoteženog) razvoja prirodnih bogatstava |
| EL | environmnetal labelling - ekološko označavanje |
| EMAS | eco – management and audit scheme - sistem Evropske unije za eko – menadžment i provjeru |
| EMEP Protocol | Protocol to the LRTRAP Conventon on long – term financing of the cooperative programme for monitoring and evaluation of the long-range transmission of air pollutants in Europe ( Geneva , 1984) – Protokol uz LRTRAP konvenciju o prekograničnom zagađivanju vazduha na velike udaljenosti |
| EMIC-pristup | (engl. EMIC-approach, njem. EMIC-Methode), metodologija istraživanja turizma temeljena na unutarnjem istraživanju na “terenu” u destinaciji kada se ispituju I pitaju za mišljenje I stavove svi sudionici turističkog fenomena: turisti, lokalno stanovništvo, turistički djelatnici. To je fenomenološka metoda, a zagovornik joj je sociolog I antropolog eric Cohen, koji se zalaže za istraživanja odnosa između lokalnog stanovništva I turista, njihovih kultura, socijalnih promjena izazvanih razvojem turizma. |
| Emisija | ispuštanje; odnosi se, pre svega na zagađujuće gasovite materije koje se antropgenim delatnostima ispuštaju u atmosferu. Ponekad i u smislu emisije alohtonih vrsta iz zatočeništva i gajilišta |
| EMS | environmental management system - sistem upravljanja u životnoj sredini |
| EMTA | (akr. Od engl. Eastern Mediterranean Tourist Association), turističko udruženje istočnog mediterana, osnovano 1993. Godine za održavanje Svjetskog turističkog sajma (WTM) u Londonu. Sjedište EMTA-e su Egipat, Izrael I Turska. Cilj udruženja je koordinacija aktivnosti na području marketinga u turizmu te izgradnja za turizam potrebne infrastrukture, maksimalno štiteći prirodu, okoliš I kulturno povjesne znamenitosti zemalja članica. |
| Endemični takson | takson čije je prirodno rasprostranjenje ograničeno na posebno područje ili državu, odnosno ako je usko, regionalno ili lokalno i znatnije ne prelazi nacionalne ili regionalne granice. Predstavlja poseban vid biološkog diverziteta |
| Endemit | vrsta koja je u svom prirodnom rasprostranjenju veoma ograničena, odnosno vrsta čije je rasprostranjenje usko, regionalno ili lokalno i znatnije ne prelazi nacionalne ili regionalne granice |
| Endemorelikt | vrsta čije je prirodno rasprostranjenje veoma ograničeno, a za koju se pouzdano zna da je zaostala do danas iz dalje ili bliže prošlosti |
| ENVCD | (Enviromental Measures in Develping Countries). Program mera Evropske unije u oblasti životne sredine u zemljama u razvoju. Bavi se finansiranjem projekata čiji je cilj integracija ekološke dimenzije u razvojni proces radi ostvarenja održivog razvoja u zemljana u razvoju kroz iniciranje nove generacije akcionih programa |
| Epilimnion | Voda iznad termokline (v. "Termoklina") u temperaturno stratifikovanim vodenim basenima. U ovom sloju voda je manje ili više ravnomerno zagrejana, cirkuliše, te je značajno turbulentna |
| ETTFA | (akr. od engl. Europan Tourism trade fairs Association), Europsko udruženje turističkih sajmova, udruženje 10 europskih turističkih sajmova. Članice udruženja su BIT Milano, BTL Lisabon, EIBTM Ženeva, FITUR Madrid, Holiday World Dublin, Holiday World Prag, REISELIV Oslo, TTW Montreux, TUR Goteborg I WTM London. Osnovana 1992. Godine, sa sjedištem u Bruxellesu, a 1998. Sjedište udruženja premješteno je u Prag. ETTFA na svim turističkim sajmovima ima svoj izložbeni prostor na kojem daje informacije posjetiteljima, novinarima, distribuira podatke o članicama I promovira ne samo spomenuto udruženje, već djeluje kao središnje mjesto komunikacije I centar za povratne informacije od strane izlagača I posjetitelja. Članovi ETTFA sastaju se kvartalno. |
| Euro-Pow Wow | turistički sajam za turistička putovanja u SAD koji se specijalno priređuje za europske turoperatore. Prvi takav sajam održan je 1990.godine u Parizu. |
| EURONATUR | Organizacija Evropske Unije za zaštitu prirode |
| EUROPARC FEDERATION | Evropska federacija nacionalnih parkova |
| EUROSITE | Evropska mreža organizacija koje upravljaju prirodnim dobrima, postoji da bi se poboljšala zaštitu prirode kroz menadžment zemljištem i vodama kao i kroz razmenu informacija, za dobrobit prirode i mogućnost uživanja ljudi u njoj |
| Eutrofan ekosistem | označava ekosistem sa velikom organskom produkcijom. Termin se obično se koristi u hidroekologiji, mada može označavati i visokoproduktivne terestrične ekosisteme |
| Eutrofikacija | (grč. eutrophos, od eu - dobro, trophe - hrana). Prirodan proces povećanja organske produkcije u ekosistemu. Predstavlja proces postupnog povećanja količine hranljivih (mineralnih) supstanci, prvenstveno fosfata i nitrata, u vodenom ekosistemu, najčešće usled negativnog čovekovog uticaja (otpadne vode hemijske, prehrambene industrije, komunalne otpadne vode, spiranje đubriva sa obradivog zemljišta itd.). Pri tome ekosistem prelazi iz stepena oligotrofnog (siromašnog hranljivim supstancama), preko mezotrofnog (umereno bogat) do eutrofnog (bogat) ili čak hipereutrofnog (izuzetno bogat hranljivim suspstancama). Usled prisutne velike količine hranljvih suspstanci primarni producenti - fitoplankton (v. "Plankton") i makrofitska vegetacija (v. "Litoral") se intenzivno razvijaju što za posledicu ima masovno razviće i svih ostalih komponenti biocenoze (zooplanktona, nektona, organizama faune dna itd.). Velika količina uginulih organizmama stvara naslage finog mulja. Procesi razlaganja biogenog mulja kao i ostali biološki i biohemijski procesi su u eutrofnim ekosistemima veoma intenzivni što često kao posledicu ima smanjivanje količine rastvorenog kiseonika, a na kraju i preovlađivanje anaerobnih nad aerobnim procesima. Uznapredovali procesi eutrofikacije se negativno odražavaju na kvalitet vode i mogućnost njene upotrebe od strane čoveka. U stajaćim (bare, jezera, akumulacije) i sporotekućim vodenim ekosistemima (ravničarske reke) eutrofikacija može biti veoma brza |
| Eutrofizacija | proces povećanja -organske produktivnosti izazvan nutrijentima alohtonog porekla i najčešće različitim ljudskim delatnostima |
| Evapotranspiracija | Ukupna evaporacija sa neke površine pokrivene vegetacijom. Uključuje vodu koju zadržava vegetacija i koja se oslobađa evaporacijom i evaporacijom sa suve površine listova (v. "Transpiracija"), kao i evaporaciju sa površine zemljišta |
| Evropska ekološka mreža | (European Ecological Network -v. "EECONET") 1994. godine Ministarstvo poljoprivrede Holandije razvija evropsku ekološku mrežu za očuvanje prirode |
| Ex-situ, zaštita, očuvanje | očuvanje komponenti biodiverziteta (genetskog materijala, organizama, populacija) izvan njihovog prirodnog okruženja |
| EXPO | (engl. Universal Exposition), Svjetska izložba, međunarodna izložba na kojoj se predstavljaju gospodarska, kulturna i znanstvena dostignuća zemalja sudionica; to je često i velika turistička priredba na kojoj se predstavljaju države s nekom posebnom temom. Mjesta održavanja mjenjaju se, a sama izložba nije redovita. Prva svjetska izložba održana je 1851. Godine u Londonu, a nakon toga uslijedili su uglavnom drugi europski gradovi domaćini (Beč, Amsterdam, Torino, pariz i dr.). Na svjetskoj izložbi 1998. Godine u Lisabonu prvi put se, vrlo uspješno predstavila i Republika Hrvatska. |
- Google translation
- e-turizam RSS
RSS kanali Regionalnog Turističkog informatora
- Sve vijesti